İstanbul Avrupa yakasında bulunan ilçeye 19. Yüzyılın başlarında Serdarı Ekrem Ömer Lütfi Paşaya ait araziye kurulan Eşkinoz Çiftliği ile yerleşime başlanılmış olup, 1920-1938 yıllarında Romanya ve Bulgaristan’dan getirilen göçmenler bu bölgeye yerleştirilerek
Esenyurt’un bugünkü etnik yapılanmasının başlangıcını oluşturmuştur. Tescilli eser yoğunluğuna bakıldığında Turgut Özal Mahallesi ile Merkez Mahallesi %30 oranıyla ilk iki sırada yer alırken Zafer Mahallesi %20 ile üçüncü sırada yer almaktadır. Esenyurt ilçesinin eser yoğunluğunda bakıldığında tespit edilen ve en eski tarihe tarihlendirilen eseri günümüzde Turgut Özal Mahallesi E-5 Karayolunun kuzeyinde yer alan ve Bizans Dönemine tarihlendirilen “Saray Yapısı” olarak adlandırılan kalıntılardır. İlçede ayrıca Zafer Mahallesinde tescilli eser olup ve günümüzde kayıp eser olan Osmanlı Döneminde tarihlenen Serdarı Ekrem Ömer Lütfi Paşaya ait araziye kurulan Eşkinoz Çiftliği Av Köşkü ve sekizgen plana sahip mermer havuz verileri bulunmaktadır.
